Introdukshon
| Papiamentu | Elefen |
|---|---|
| Lingua Franca Nova (Elefen) ta un idioma diseñá pa ta partikularmente simpel, konsistente i fásil pa siña pa komunikashon internashonal. E tin algun cualidad positivo: | Lingua Franca Nova (“elefen”) es un lingua desiniada per es vera simple, coerente, e fasil aprendeda, per comunica internasional. Lo ave cualias diversa: |
| 1. E tin un kantidat limitá di fonema. E sonido ta similar na italiano òf spañó. | 1. Lo ave un cuantia limitada de fonemes. Lo sona simil a italian o espaniol. |
| 2. E ta wordo skirbi foneticamente. Ningun mucha no mester pasa añanan siña irregularidatnan. | 2. Lo es scriveda como lo sona. No enfante debe perde multe anios en studia esetas. |
| 3. E tin un gramátika kompletamente regular, similar na e kriolnan di mundu. | 3. Lo ave un gramatica vera simple e coerente, simil a la creoles de la mundo. |
| 4. E tin un kantidat limitá i kompletamente regular di afiksonan produsí pa derivashon di palabra rutinario. | 4. Lo ave un grupo limitada e tota coerente de afisas produosa per crea parolas nova. |
| 5. E tin reglanan bon definí pa orden di palabra, di akuerdo ku hopi idioma grandi. | 5. Lo ave regulas bon definida per la ordina de parolas, como multe linguas major. |
| 6. Su vocabulario ta fuertemente arraigá den e lenganan romance moderno. E lenganan aki nan mes ta amplio i influyente, ademas nan a kontribuí ku e gran parti di e vokabulario Ingles | 6. Lo ave un lista de parolas fundida en la linguas romanica moderna. Esta linguas es comun e influosa, e ia contribui la parte major de parolas engles. |
| 7. E ta diseñá pa ta naturalmente aseptá di neologismo tékniko latino i griego, e de facto “standar mundial”. | 7. Lo es desiniada per aseta natural la parolas tecnical de latina e elenica, comun tra la mundo. |
| 8. E ta diseñá pa parse relativamente ‘natural’ pa esnan ku ta konosí ku idioma romance, sin ta mas difísil pa otronan siña. | 8. Lo es desiniada per apare “natural” per los ci comprende la linguas romanica, ma lo no es min fasil per otras. |
| Nos ta spera bo ta gusta Elefen! | Nos espera ce tu va gusta elefen! |
Fundeshi
Alfabèt i pronunsiashon
| Lettre | Prononciation |
|---|---|
| a | a |
| b | b |
| c | k |
| d | d |
| e | /e/~/ɛ/ |
| f | f |
| g | g |
| h | h |
| i | i |
| j | j |
| l | l |
| m | m |
| n | n |
| o | o |
| p | p |
| r | r |
| s | s |
| t | t |
| u | u |
| v | v |
| x | ch |
| z | z |
la fem ama la casa “e muhé ta stima su kas”
la casa grande - “e kas grandi”
me debe pasea atendente - “mi mester kana ku kuidou”
el es en la jardin - “e ta den e hardin.”
Òrden di palabra
suheto – verbo – obheto:
- la fem ama la casa «e muhé ta stima su kas»
partikulanan – sustantivo – athetivo:
- la casa grande «e kas grandi»
palabra ouksiliar – verbo – atverbio:
- me debe pasea atendente «mi mester kana ku kuidou»
preposishon – sustantivo:
- el es en la jardin «e ta den e hardin»
Gramàtika
-s (-es despues di konsonante) ta e forma plural di un sustantivo:
- omes e femes «hòmbernan i muhénan»
ia ta forma e pasado di e verbo:
- tu ia labora «bo a traha»
va ta e forma futuro di un verbo:
- tu va labora «bo ta bai traha»
ta ta forma e kondishonal:
- si me pote, me ta vola «si mi por, mi lo bula»
Un verbo por sigui otro si tur dos verbo tin e mesun suheto:
- me vole compra un camisa «mi ta deseá kumpra un flanel»
E verbo intransitivo ta kombèrtí na kousativo dor di agrega un obheto
- me move «mi ta move» → me move la table «mi ta move e mesa»
Agregando -nte na e verbo ta krea e partisipio aktivo, sirbiendo komo athetivo òf sustantivo:
- donante «cu ta duna of dunadó»
Agregando -da na e verbo ta krea e partisipio pasivo, sirbiendo komo athetivo òf sustantivo:
- donada «duná of donashon»
Un verbo por wordu uza manera sustantivo: * nos dansa «nos balia» → la dansa «e baile»
Un athetivo por wordu uza komo sustantivo:
- un om saja «un hòmber sabí» → la sajas «sabínan»
Atverbionan ta idéntiko na athetivo:
- un om felis «un hòmber felis» → el dansa felis «e ta balia felis»
Pa hasi un pregunta, ta kuminsá ku un palabra di interogashon òf esce i kaba ku un punto di interogashon:
- esce tu pote dansa? «bo por baila?»
- cuando tu prefere come? «ki tempo bo ta prefera kome?»