शब्दरचना

एलेफेनमा रहेका शब्दहरूमा विभिन्न उपसर्ग वा प्रत्यय जोडी नयाँ शब्दको निर्माण गर्न सकिन्छ । यसका साथै दुइटा शब्दको समासबाट नयाँ नामको रचना गर्न सकिन्छ ।

एलेफेनमा रूपमा फेरबदल नगरी विशेषण र क्रियापदलाई पनि नामको रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ ।

उपसर्ग

Anti- ले नेपाली उपसर्ग “अ” को काम गर्छ । यसले अभाव वा निषेधको अर्थ बुझाउँछ :

• sosia – समाज  →  antisosial – असामाजिक
• avion – विमान  →  antiavional – विमानभेदी
• proton – धनात्मक कण  →  antiproton – ऋणात्मक कण

Auto- ले नेपाली उपसर्ग “स्व” को काम गर्छ । यसले निजको अर्थ बुझाउँछ :

• respeta – सम्मान  →  autorespeta – आत्मसम्मान
• flue – प्रवाह  →  autoflue – शब्द वेष्टन
• adere – टाँसिनु  →  autoaderente – आश्लिष्ट

Des- ले नेपाली उपसर्ग “निस्” को काम गर्छ । यसले पूर्ववत् गर्ने अर्थ बुझाउँछ । S, Z, X र Y को अगाडि प्रयोग हुँदा सो उपसर्ग सरलीकृत भई de- बन्छ :

• botoni – टाँक लगाउनु  →  desbotoni – टाँक खोल्नु
• infeta – सङ्क्रमण गर्नु  →  desinfeta – निस्सङ्क्रमण गर्नु
• jela – जमाउनु  →  dejela – पगाल्नु
• sifri – इनकोड गर्नु  →  desifri – डिकोड गर्नु

Inter- ले नेपाली उपसर्ग “अन्तर” को काम गर्छ । यसले आधारपदका सन्दर्भको माझमा अथवा परस्परको अभिप्रायको अर्थ बुझाउँछ :

• cambia – बदल्नु  →  intercambia – विनिमय गर्नु
• nasional – राष्ट्रिय  →  internasional – अन्तर्राष्ट्रिय

Media- ले नेपाली “मध्य” को काम गर्छ । यसले केन्द्रको अर्थ बुझाउँछ :

• note – रात  →  medianote – मध्यरात
• estate – ग्रीष्म  →  mediaestate – मध्यग्रीष्म
• punto – बिन्दु  →  mediapunto – मध्य बिन्दु

Non- ले पनि नेपाली उपसर्ग “अ” कै काम गर्छ । यसले अभाव वा निषेधको अर्थ बुझाउँछ । N को अगाडि प्रयोग हुँदा सो उपसर्ग सरलीकृत भई no- बन्छ :

• justa – न्यायपूर्ण  →  nonjusta – अन्यायपूर्ण
• ativa – सक्रिय  →  nonativa – निष्क्रिय
• nativa – स्वदेशी  →  nonativa – विदेशी
• nesesada – आवश्यक  →  nonesesada – अनावश्यक
• crede – विश्वास  →  noncrede – अविश्वास

Pos- ले नेपाली “पश्च” को काम गर्छ । यसले पछाडिको अर्थ बुझाउँछ :

• graduada – स्नातक  →  posgraduada – स्नातकोत्तर
• media – मध्य  →  posmedia – मध्याह्न
• alveol – वर्त्स्य  →  posalveolal – पश्च वर्त्स्य

Pre- ले नेपाली “पूर्व” को काम गर्छ । यसले अगाडिको अर्थ बुझाउँछ :

• graduada – स्नातक  →  pregraduada – पूर्वस्नातक
• istoria – इतिहास  →  preistoria – प्रागितिहास
• judi – निर्णय लिनु  →  prejudi – पूर्वानुमान गर्नु

Re- ले नेपाली उपसर्ग “पुनः” को काम गर्छ । यसले फेरि काम गरेको वा उल्टो काम गरेको अर्थ बुझाउँछ :

• comensa – सुरु गर्नु  →  recomensa – फेरि सुरु गर्नु
• pleni – भर्नु  →  repleni – फेरि भर्नु
• paia – तिर्नु  →  repaia – फेरि तिर्नु
• veni – आउनु  →  reveni – फिर्ता आउनु

Su- ले नेपाली उपसर्ग “अधो” को काम गर्छ । यसले तल्लो स्तरको अर्थ बुझाउँछ :

• teninte – लप्टन  →  suteninte – उपलप्टन
• divide – भाग गर्नु  →  sudivide – प्रतिभाग गर्नु
• consensa – चेतन  →  suconsensa – अवचेतन
• indise – सूची  →  suindise – अधोलेख
• campion – च्याम्पियन  →  sucampion – रनर अप

Supra- ले नेपाली उपसर्ग “अति” को काम गर्छ । यसले माथिल्लो स्तरको अर्थ बुझाउँछ :

• computador – कम्प्युटर  →  supracomputador – सुपरकम्प्युटर
• pasa – पास हुनु  →  suprapasa – पार गर्नु
• dramosa – नाटकीय  →  supradramosa – अतिशयोक्तिपूर्ण
• fem – महिला  →  suprafem – सुपरवुमन
• natural – प्राकृतिक  →  supranatural – अलौकिक

Vis- ले नेपाली उपसर्ग “उप” को काम गर्छ । यसले सहायकको अर्थ बुझाउँछ :

• presidente – राष्ट्रपति  →  vispresidente – उपराष्ट्रपति
• re – राजा  →  visre – सुबेदार

Bon- र mal- ले क्रमशः राम्रो र नराम्रोका अर्थ बुझाउँछन् :

• parla – बोल्नु  →  bonparlante – मृदुभाषी
• vende – बेच्नु  →  bonvendeda – सबभन्दा बढी बिक्री हुने
• dise – भन्नु  →  bondise – आशीर्वाद दिनु
• veni – आउनु  →  bonveni – स्वागत गर्नु
• acusa – दोष दिनु  →  malacusa – निन्दा गर्नु
• comprende – बुझ्नु  →  malcomprende – गलत बुझ्नु
• nomida – नामक  →  malnomida – गलत नाम दिइएको
• odorosa – गन्धमय  →  malodorosa – दुर्गन्धमय

केही शब्दहरूमा सङ्ख्या तथा भिन्नलाई उपसर्गका रूपमा प्रयोग गरिन्छ । त्यसो गर्नाले पारिवारिक नातागोता वा अनुक्रमको बुझिन्छ :

• avo – हजुरबुबा  →  duavo – जिज्यू
• neta – नातिनी  →  treneta – जनातिनी
• pede – खुट्टा  →  cuatropede – चौपाया
• sore – दिदी / बहिनी  →  duisore – सौतिनी दिदी / बहिनी
• galon – ग्यालन  →  cuatrigalon – क्वार्ट

प्रत्यय

एलेफेनमा ज्यादाबिधि प्रत्यय स्वरवर्णबाट सुरु हुन्छन् । जब स्वरवर्णमा टुङ्गिने शब्दमा प्रत्यय लगाइन्छ, तब सो स्वरवर्णलाई हटाइन्छ । यदि सो शब्दमा एउटा मात्र स्वरवर्ण थियो भने सो स्वरवर्णलाई शब्दमा जस्ताको तस्तै राखिन्छ :

• fruta – फल  →  frutosa – फली
• jua – खेल  →  jueta – खेलौना
• fe – अप्सरा  →  fein – अप्सरा जस्तो

प्रत्यय जोड्दा एलेफेनमा अस्वीकृत स्वरानुक्रम बन्छ भने उक्त स्वरानुक्रमको दोस्रो स्वरवर्णलाई हटाइन्छ :

• comedia + -iste  →  (comediiste)  →  comediste – हास्य कलाकार

यस नियमका दुइटा अपवाद छन् :

• tre + -i  →  tri
• tre + -uple  →  truple

क्रियापद बनाउने प्रत्यय

अन्य क्रियापद झैँ प्रत्यय लगाएर बनाइएको क्रियापदलाई पनि नामका_रूपमा_क्रियापद|नामको रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ ।

नाम र विशेषणलाई क्रियापदमा रूपान्तर गर्नका लागि -i प्रत्ययको प्रयोग गरिन्छ :

• arco – चाप  →  arci – चापाकारमा फैलाउनु
• roja – रातो  →  roji – रातो हुनु
• umida – आलो  →  umidi – भिजाउनु
• duple – दोबर  →  dupli – दोबर गर्नु
• saliva – र्‍याल  →  salivi – र्‍याल चुहाउनु
• flor – फूल  →  flori – फुल्नु

-i ले कुनै साधनको प्रयोग गरेर अथवा कुनै उपाय अपनाएर काम गर्ने अर्थ पनि बुझाउँछ :

• boton – टाँक  →  botoni – टाँक लगाउनु
• telefon – फोन  →  telefoni – फोन गर्नु
• sponja – स्पन्ज  →  sponji – सोस्नु
• pinta – रङ  →  pinti – रङ लगाउनु
• nom – नाम  →  nomi – नाम दिनु

विशेषण बनाउने प्रत्यय

अन्य विशेषण झैँ प्रत्यय लगाएर बनाइएका विशेषणलाई पनि गुण वा दोष बुझाउने शब्द र सो गुण वा दोष भएको व्यक्ति वा वस्तुलाई चिनाउने नामका रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ ।

-i ले कुनै विशेष गुण वा दोषसँग सम्बन्ध रहेको अवस्थालाई बुझाउँछ :

• ami – साथी  →  amin – मित्रवत्
• enfante – बच्चा  →  enfantin – बचकाना
• fantasma – भूत  →  fantasmin – भूते
• monstro – राक्षस  →  monstrin – राक्षसी
• serpente – सर्प  →  serpentin – सर्पिल

-osa ले केही कुराले भरिपूर्ण रहेको अवस्थालाई बुझाउँछ :

• zucar – चिनी  →  zucarosa – गुलियो
• oro – सुन  →  orosa – सुनौलो
• capel – कपाल  →  capelosa – धेरै कपाल भएको
• crea – बनाउनु  →  creosa – सृजनात्मक
• jua – खेल  →  juosa – चञ्चल
• caos – अराजकता  →  caososa – अराजक

-al ले केही कुरासँग सामान्य सम्बन्ध रहेको अवस्थालाई बुझाउँछ :

• fotografia – फोटोग्राफ  →  fotografial – फोटोग्राफिक
• nasion – राष्ट्र  →  nasional – राष्ट्रिय
• siensa – विज्ञान  →  siensal – वैज्ञानिक
• verbo – क्रियापद  →  verbal – क्रियापदीय
• erita – दाय  →  erital – वंशानुगत
• mito – कल्पना  →  mital – कल्पित
• monce – सन्न्यासी  →  moncal – मठ

-iste ले कुनै विश्वास अथवा सम्प्रदायमा लागेका व्यक्ति वा सोसँग सम्बन्धित वस्तुलाई बुझाउँछ । नामको अन्त्यमा -isme छ भने त्यसको सट्टामा -iste लाग्छ । व्यक्तिवाचक नामको स्थितिमा भने अन्त्यमा रहेको स्वरवर्णलाई जस्ताको तस्तै छोडिन्छ :

• bigamia – द्विविवाह  →  bigamiste – द्विविवाही
• otimisme – आशावाद  →  otimiste – आशावादी
• puria – शुद्धता  →  puriste – शुद्धतावादी
• Mitra – मिथ्रा  →  mitraiste – मिथ्रावादी

-an ले कुनै स्थान वा समयसँग सम्बन्ध रहेको अर्थ बुझाउँछ :

• suburbe – उपनगर  →  suburban – उपनगरीय
• Victoria – भिक्टोरिया  →  victorian – भिक्टोरियन

-an भाषा तथा जनसमूहलाई बुझाउने पाँच प्रत्ययमध्ये एक हो । अन्य चार प्रत्ययअन्तर्गत -es, -ica, -i र -sce पर्दछन् । एलेफेनमा शब्दलाई सकेसम्म मूल भाषाको शब्दसँग मिलाउन खोजिन्छ जसकारण कहिलेकाहीँ शब्दमा गैर-एलेफेन प्रत्यय जोडिन्छ, कहिलेकाहीँ प्रत्यय नै जोडिँदैन र कहिलेकाहीँ भने मूल शब्दमा नै परिवर्तन गरिन्छ :

• Africa – अफ्रिका  →  african – अफ्रिकाली
• Frans – फ्रान्स  →  franses – फ्रेन्च
• Elas – युनान  →  elinica – युनानी
• Arabia – अरब  →  arabi – अरबी
• Rusia – रुस  →  rusce – रुसी
• Europa – युरोप  →  european – युरोपेली
• Deutxland – जर्मनी  →  deutx – जर्मन
• Britan – बेलायत  →  brites – बेलायती

यद्यपि, वक्ताको इच्छाअनुसार सबै देशको नाममा -an प्रत्यय जोड्न सकिन्छ :

• Frans – फ्रान्स  →  fransan – फ्रेन्च
• Elas – युनान  →  elasan – युनानी
• Arabia – अरब  →  arabian – अरबी
• Rusia – रुस  →  rusian – रुसी
• Deutxland – जर्मनी  →  deutxlandan – जर्मन
• Britan – बेलायत  →  britanan – बेलायती

रोग, मानसिक समस्या वा उस्तै प्रकारका समस्याका नामको पछाडि -ica प्रत्यय जोडी सो समस्याले ग्रस्त व्यक्तिलाई बुझाउन सकिन्छ :

• catalesia – धनुष्टङ्कार  →  catalesica – धनुष्टङ्कार लागेको व्यक्ति
• xenofobia – पक्षपात  →  xenofobica – पक्षपाती

क्रियापदको अन्त्यमा -nte प्रत्यय जोडी सो क्रियापदको सक्रिय कृदन्त बनाउन सकिन्छ जसले सो क्रियाको कर्ताको अर्थ बुझाउँछ । Es को सक्रिय कृदन्त esente हो :

• ama – माया गर्नु  →  amante – माया गर्ने
• depende – भर पर्नु  →  dependente – परतन्त्र
• dormi – सुत्नु  →  dorminte – सुतिरहेको
• obedi – मान्नु  →  obedinte – आज्ञाकारी
• pare – देखिनु  →  parente – स्पष्ट
• es – हुनु  →  esente – हुँदै गरेको

-nte मा टुङ्गिने नामलाई क्रियाका नामको रूपमा प्रयोग गर्न मिल्दैन :

• La covrente es sur la caxa. – ढकनी बाकसमाथि छ ।
• Covre la caxa es un bon idea. – बाकसलाई छोप्ने योजना राम्रो छ ।

क्रियापदको अन्त्यमा -da प्रत्यय जोडी सो क्रियापदको सक्रिय कृदन्त बनाउन सकिन्छ जसले सो क्रियाको कर्मको अर्थ बुझाउँछ :

• ama – माया गर्नु  →  amada – प्रिय
• clui – बन्द गर्नु  →  cluida – बन्द
• conose – जान्नु  →  conoseda – जानिएको
• jela – जमाउनु  →  jelada – जमाइएको
• nesesa – चाहनु  →  nesesada – आवश्यक
• putri – कुहिनु  →  putrida – कुहिएको

-da लाई क्रियाको भूतकालीन रूप जनाउनका लागि प्रयोग गर्न मिल्दैन :

• La caxa es covreda par la tela. - बाकस कपडाले ढाकिएको छ ।
• La tela ia covre la caxa. - कपडाले बाकसलाई ढाकेको थियो ।

-able ले योग्यता वा दक्षताको अर्थ बुझाउँछ :

• ama – माया गर्नु  →  amable – स्नेहिलो
• come – खानु  →  comable – खाद्य
• infla – फुलाउनु  →  inflable – फुलाउन सकिने
• loda – सराहना गर्नु  →  lodable – सराहनीय
• nota – उल्लेख गर्नु  →  notable – उल्लेखनीय
• titila – काउकुती लगाउनु  →  titilable – काउकुती लाग्ने

नाम बनाउने प्रत्यय

क्रियापदको पछाडि -or लगाउँदा त्यसले सो काम गर्ने व्यक्तिलाई बुझाउँछ । नामको पछाडि लगाउँदा त्यसले सो नामसँग सम्बन्धित काममा संलग्न व्यक्तिलाई बुझाउँछ :

• aida – सहयोग गर्नु  →  aidor – सहायक
• deteta – पत्ता लगाउनु  →  detetor – गुप्तचर
• dirije – निर्देश गर्नु  →  dirijor – निर्देश
• fumi – धूम्रपान गर्नु  →  fumor – धूम्रपान गर्ने
• gania – जित्नु  →  ganior – विजेता
• jogla – जादु गर्नु  →  joglor – जादुगर
• parla – बोल्नु  →  parlor – वक्ता
• pexa – माछा पकड्नु  →  pexor – माझी
• carne – मासु →  carnor – कसाई
• vaso – भाँडो  →  vasor – कुमाले
• futbal – फुटबल  →  futbalor – फुटबल खेलाडी
• tenis – टेनिस  →  tenisor – टेनिस खेलाडी

-ador ले भने कार्यको समापनका लागि प्रयोग गरिएको साधन वा उपकरणलाई बुझाउँछ :

• caldi – तताउनु  →  caldador – हिटर
• computa – हिसाबकिताब गर्नु  →  computador – कम्प्युटर
• fax – फ्याक्स गर्नु  →  faxador – फ्याक्स मेसिन
• lava – धुनु  →  lavador – वासिङ मेसिन
• parla – बोल्नु  →  parlador – लाउड स्पिकर
• surfa – ब्राउज गर्नु  →  surfador – वेब ब्राउजर
• umidi – आलो बनाउनु  →  umidador – ह्युमिडिफायर

नाम वा क्रियापदको पछाडि -eria को प्रयोग गर्दा सो वस्तु पाइने ठाउँ वा सो कार्य गरिने ठाउँ भन्ने बुझिन्छ :

• cafe – कफी  →  caferia – क्याफे
• pan – पाउरोटी  →  paneria – बेकरी
• beli – सजाउनु  →  beleria – सैलुन
• campana – घण्टा  →  campaneria – घण्टाघर
• fruto – फल  →  fruteria – फलोद्यान
• monce – सन्न्यासी  →  monceria – मठ
• planeta – ग्रह  →  planeteria – ताराघर
• xef – मुख्य  →  xeferia – मुख्यालय

-ia ले गुण वा दोषको भाववाचक नामको रचना गर्छ । -ia मा टुङ्गिने शब्दमा नै सो प्रत्ययको प्रयोग गर्दा शब्दको स्वरूपमा कुनै परिवर्तन हुँदैन :

• ajil – फुर्तिलो  →  ajilia – फुर्ती
• felis – प्रसन्न  →  felisia – प्रसन्नता
• jelosa – ईर्ष्यालु  →  jelosia – ईर्ष्या
• neutra – निष्पक्ष  →  neutria – निष्पक्षता
• madre – आमा  →  madria – मातृत्व
• enfante – बालक  →  enfantia – बाल्यकाल
• sultan – सुलतान  →  sultania – सलतनत
• fria – चिसो  →  fria – चिसो
• vea – बुढो  →  veia – बुढेसकाल

Enfantia र veia जस्ता शब्दहरूले विशेष गुण वा दोषको समयलाई बुझाउँछन् । Sismografia र telefonia जस्ता केही शब्दहरू, उपकरणसँग सम्बन्धित विज्ञानको नाम (sismograf, telefon)।

अध्ययनका विभिन्न क्षेत्रका नामको अन्त्यमा ia वा ica लागेका भए तापनि ती प्रत्यय जोडिएर बनेका शब्द नभई मूल शब्द नै हुन् । ती क्षेत्रमा अध्ययनरत वा कार्यरत व्यक्तिलाई बुझाउनका लागि शब्दमा -iste प्रत्यय लगाइन्छ । विभिन्न सम्प्रदाय वा विश्वासलाई अँगालेका व्यक्तिलाई बुझाउन पनि सो प्रत्ययको प्रयोग गरिन्छ :

• jeografia – भूगोल  →  jeografiste – भूगोलविद्
• psicolojia – मनोविज्ञान  →  psicolojiste – मनोवैज्ञानिक
• cimica – रसायनशास्त्र  →  cimiciste – रसायनशास्त्री
• eletrica – विद्युत्  →  eletriciste – इलेक्ट्रिसियन
• musica – सङ्गीत  →  musiciste – सङ्गीतकार
• Crixna – कृष्ण  →  crixnaiste – कृष्णवादी
• ideal – आदर्श  →  idealiste – आदर्शवादी
• gitar – गितार  →  gitariste – गितार वादक
• solo – एकल  →  soliste – एकल कलाकार
• jornal – पत्रिका  →  jornaliste – पत्रकार
• sicle – साइकल  →  sicliste – साइकल चालक

-isme ले भने विभिन्न कुराका मत वा सिद्धान्तलाई बुझाउँछ :

• dauiste – ताओ धर्मावलम्बी  →  dauisme – ताओ धर्म
• altruiste – परहितवादी  →  altruisme – परहितवाद
• raziste – वर्णभेदी  →  razisme – वर्णभेद
• sindicatiste – श्रमाधिपत्यवाददी  →  sindicatisme – श्रमाधिपत्यवाद
• turiste – पर्यटक  →  turisme – पर्यटन
• simbol – प्रतीक  →  simbolisme – प्रतीकवाद
• canibal – नरभक्षी  →  canibalisme – नरभक्षण

कम फलदार प्रत्यय

निम्न प्रत्ययलाई शब्दकोशमा परिभाषित केही शब्दहरूमा मात्र लगाइन्छ ।

-eta ले नामको लघुतावाची अर्थ जनाउँछ । लघुतावाची अर्थअन्तर्गत भित्री लुगा तथा जनावरका बाछा पर्दछन् । क्रियापद तथा विशेषणमा -eta प्रत्यय लगाउँदा सो कार्य वा विशेषताको लघु अर्थलाई बुझाउँछ :

• bebe – शिशु  →  bebeta – नवजात शिशु
• caro – ठेलागाडी  →  careta – चक्कागाडी
• imaje – तस्बिर  →  imajeta – थमनेल
• lente – लेन्स  →  lenteta – कन्ट्याक्ट लेन्स
• mone – पैसा  →  moneta – सिक्क
• orolojo – घडी  →  orolojeta – हाते घडी
• bove – गाई  →  boveta – बाछो
• ovea – भेडा  →  oveta – पाठो
• calsa – स्टकिङ  →  calseta – मोजा
• camisa – कमिज  →  camiseta – टिसर्ट
• jaca – कोट  →  jaceta – इस्टकोट
• pluve – पानी पर्नु  →  pluveta – सिमसिम पानी पर्नु
• rie – हाँस्नु  →  rieta – खित्का छोड्नु
• parla – बोल्नु  →  parleta – बातचित गर्नु
• bela – सुन्दर  →  beleta – आकर्षक

-on ले विशिष्ट तरिकाले विस्तार गरिएको वस्तुको नाम बनाउँछ । यसअन्तर्गत बाहिरी लुगा पनि पर्दछ :

• abea – मौरी  →  abeon – भमरो
• caxa – बाकस  →  caxon – क्रेट
• dente – दाँत  →  denton – खाग
• dito – औँलो  →  diton – अँगुठो
• padre – बुबा  →  padron – पितृसत्तात्म
• sala – कोठा  →  salon – बैठक कक्ष
• seja – कुर्सी  →  sejon – आरामकुर्सी
• calsa – स्टकिङ  →  calson – टाइट्स
• jaca – कोट →  jacon – ओभरकोट

-eta र -on भने peti र grande का पर्यायवाची शब्द होइनन् । एलेफेनमा un careta grande र un salon peti हुनु पनि सम्भव छ । यिनले खासमा नयाँ शब्दका रचना गर्छन् जसलाई यत्तिकै कुरा गर्दा मूल शब्दका साना वा ठुला रूप भन्न सकिन्छ ।

परिवारका सदस्यलाई सम्बोधन गर्ने नाममा -o र -a लगाई क्रमशः ती शब्दका पुलिङ्गी र स्त्रीलिङ्गी शब्द बनाउन सकिन्छ :

• tio, tia – काका / मामा, काकी / माइजू

फलको नाममा रहेको अन्तिम -a लाई हटाएर त्यसको सट्टामा -o राख्दा सो फल फल्ने रूखको अर्थ बुझिन्छ :

• pera – नास्पाती  →  pero – नास्पातीको रूख

कहिलेकाहीँ ऐतिहासिक सामाजिक भूमिकाका पदको नाममा -esa प्रत्यय लगाई पदलाई स्त्रीलिङ्गी बनाइन्छ :

• prinse – राजकुमार  →  prinsesa – राजकुमारी

प्राविधिक शब्दरचना पद्धति

ज्यादाबिधि अन्तर्राष्ट्रिय वैज्ञानिक तथा प्राविधिक शब्दावली युनानी तथा रोमन मूलमा प्राविधिक उपसर्ग र प्रत्यय जोडेर बनाइएको छ । तद्रूप पद्धतिको प्रयोग गरी एलेफेनको लिप्यन्तर नियमावलीको आधारमा एलेफेनमा प्राविधिक तथा पारिभाषिक शब्दको रचना गरिन्छ ।

भिन्न तथा गुणा जनाउनका लागि -i र -uple प्रत्ययहरूको प्रयोग गरिन्छ ।

समस्त शब्द

क्रियापदलाई त्यसको कर्मसँग संयोजन गरी समस्त शब्दको निर्माण गर्न सकिन्छ । सो समस्त शब्दले उल्लिखित वस्तुमाथि उल्लिखित काम गर्ने व्यक्ति वा वस्तुलाई बुझाउँछ :

• corti, ungia – छोट्ट्याउनु, नङ  →  cortiungia – नङ काट्ने
• covre, table – छोप्नु, टेबुल  →  covretable – टेबुल पोस
• fura, bolsa – चोर्नु, झोली  →  furabolsa – चोर
• lansa, petra – फाल्नु, ढुङ्गा  →  lansapetra – गुलेली
• para, morde – रोक्नु, दंश  →  paramorde – मुखरोधनी
• para, pluve – रोक्नु, वर्षा  →  parapluve – छाता
• pasa, tempo – बिताउनु, समय  →  pasatempo – मनोविनोद
• porta, mone – बोक्नु, पैसा  →  portamone – बटुवा
• porta, vose – बोक्नु, आवाज  →  portavose – प्रवक्ता
• brinca, dorso – उफ्रनु, ढाड  →  brincadorso – मेण्ढक कुद (खेल)

Portavion मा झैँ कर्मको सुरुवातमा रहेको स्वरवर्ण र क्रियापदको अन्त्यमा रहेको स्वरवर्ण एउटै नभएसम्म दुइटै स्वरवर्णलाई समस्त शब्दमा जस्ताको तस्तै राखिन्छ ।

एलेफेनमा दुइटा नामबाट समस्त शब्द बनाउन मिल्दैन । दुइटा नामको बिचमा एउटा सम्बन्ध कारक राख्नुपर्ने हुन्छ । उदाहरणका लागि,

• avia de mar – समुद्री पक्षी
• casa per avias – चिडियाघर
• xef de polisia – प्रहरी महानिरीक्षक

कहिलेकाहीँ यस्ता समस्त सब्दहरूले विशेष अर्थ दिन्छन् र तिनीहरूलाई एउटै शब्दको दर्जा दिइन्छ । उदाहरणका लागि, leon-de-mar (समुद्री सिंह) वास्तवमा सिंह होइन । त्यस्ता स्थितिमा शब्दलाई योजक चिह्नले जोडिन्छ र विशेषणलाई दोस्रो नामको पछाडि राखिन्छ । सिधा अर्थ दिने समस्त शब्दका लागि पनि स्पष्टताका लागि योजक चिह्नले जोड्न सकिन्छ :

• un leon-de-mar grande / du leones-de-mar grande – एउटा ठुलो समुद्री सिंह / दुई ठूला समुद्री सिंहहरू
• un leon grande de mar – समुद्रबाट आएको एउटा ठुलो सिंह
• un avion grande de mar – एउटा ठुलो जलविमान (किनभने जलविमान पनि एक प्रकारको विमान नै त हो)
• un avion-de-mar grande – एउटा ठुलो जलविमान (वैकल्पिक)
• un avion de mar grande – एउटा ठुलो जलविमान (अस्पष्ट, समुद्र ठुलो छ भनेको हुन सक्छ)